Vũ Mộng Nguyên là gì? Chi tiết về Vũ Mộng Nguyên mới nhất 2022

Vũ Mộng Nguyên (1380 – ?)[1], hiệu: Vị Khê, Lạn Kha; là quan nhà Lê sơ, and là nhà thơ nước ta ở nửa thời điểm đầu thế kỷ 15.

Tiểu sử[sửa | sửa mã nguồn]

Vũ Mộng Nguyên là người làng Đông Sơn, huyện Tiên Du, trấn Kinh Bắc, (nay thuộc Thôn Đông Sơn – Xã Việt Đoàn – huyện Tiên Du, tỉnh TP Bắc Ninh).

Ông đỗ Thái học viên (Tiến sỹ) năm 1400 thời nhà Hồ (đời Hồ Quý Ly), cùng khoa với Phố Nguyễn Trãi, Nguyễn Mộng Tuân[2], Lý Tử Tấn.

Tuy thi đỗ nhưng ông không ra làm quan cho nhà Hồ mà về quê ở ẩn and mở trường dạy học. Đến khi cuộc khởi nghĩa Lam Sơn (1418-1427) thắng lợi, Lê Lợi lên ngôi vua (1428), bèn cho vời ông ra làm Tư nghiệp Quốc tử giám, tước Thái Trung đại phu, sau thăng Tế tửu.

Năm 74 tuổi, ông về hưu. Trong buổi đưa tiễn ở cửa Đông kinh thành Thăng Long, “xe ngựa nhộn nhịp, những quan ai ai cũng cho là một chuyện vinh hạnh” [3].

Vũ Mộng Nguyên mất năm nào không rõ. Hiện đc thờ tại chùa làng Đông Sơn(Chân Khai Tự)

Sản phẩm thực tế[sửa | sửa mã nguồn]

Sản phẩm thực tế của Vũ Mộng Nguyên có Vị Khê thi tập, nay đã hết. Chỉ còn sót lại 38 bài chép trong Toàn Việt thi lục, Việt âm thi tập and Tinh tuyển chư gia luật thi.

Góp phần cho văn học Việt[sửa | sửa mã nguồn]

Thơ Vũ Mộng Nguyên phản ánh tâm sự một dân cư mất nước; tuy vậy cũng mang cả khẩu ca hào hùng của 1 dân tộc bản địa đang vươn mình vực dậy, quật ngã kẻ thù. Những bài thơ “Loạn hậu quá Lý triều di miếu hữu cảm” (Sau loạn qua ngôi miếu còn lại của triều Lý xúc cảm), “Chu trung vọng Bô Cô hãn hữu cảm” (Cảm giác khi đi thuyền trông ra bến Bô Cô),…đã bộc lộ điều này.
Nhưng vì không nhập cuộc cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, nên thơ Vũ Mộng Nguyên nợ sức chiến đấu, chỉ rất có thể cảm thấy ở đó tâm lý yêu nước một phương pháp xa xôi, bóng bẩy, nhuốm thông thường ân oán giận, u hoài…

Mặt còn lại, các bài thơ bộc bạch tâm sự cá thể như “Nhan lạc” (Nét mặt vui), “Bồn tùng” (Cây tùng trong chậu), “Khê cư” (Sống bên khe), “Trừ quan” (Từ quan), “Kỷ Hợi tuế trùng dương” (Tiết trùng dương năm Kỷ Hợi)…đã nói khá rõ còn đường mà ông đeo đuổi là giữ khí tiết trong trắng, lánh xa danh lợi, and an phận nghèo.

Về mặt thẩm mỹ, thơ ông bình dị, thoải mái và tự nhiên trong cấu tứ, ít điển cố…[4]

Trình làng một bài thơ[sửa | sửa mã nguồn]

Tiếp sau đây là một trong những số bài thơ tiêu biểu vượt trội của Vũ Mộng Nguyên.

Phiên âm Hán-Việt:
Chu trung vọng Bô Cô hãn hữu cảm
Vân thâm thâm xứ thủy mang mang,
Hãn mộc sâm si thất bát hàng.
Lưu Tuấn thi trầm yên thảm đạm,
Mộc Thành quân bại nhật hôn hoàng.
Sự nghiệp thục dữ Trùng Hưng thịnh,
Công danh sự nghiệp nhưng đồng Xích Bích cường.
Vận khứ nam hồi Tây Hán nhật,
Bô Cô di tích lịch sử thượng hoang lương.
Dịch nghĩa:
Cảm giác khi đi thuyền trông ra bến Bô Cô [5]
Địa điểm đây mây u ám bên dưới ánh nước mênh mang,
Các cọc gỗ san sát chừng bảy tám hàng.
Đây là địa điểm Lưu Tuấn vùi thây, khói mây ảm đạm,
Cũng là nợi Mộc Thạnh bại trận, bóng ngả hoàng hôn.
Sự nghiệp nào bùng cháy rực rỡ bằng thời Trùng Hưng,[6]
Công danh sự nghiệp đó vẫn ngang với trận Xích Bích [7]
Vận hết rồi, khó trở về đời Tây Hán,[8]
Nhưng vết tích trận Bô Cô vẫn còn đấy lờ mờ.

Sách tham khảo thêm[sửa | sửa mã nguồn]

  • Phan Huy Chú, Lịch triều hiến chương loại chí (Tập I). Nhà xuất bản Khoa học trái đất, 1992.
  • Nguyễn Huệ Chi, mục từ “Vũ Mộng Nguyên” in trong Từ điển văn học (bộ mới). Nhà xuất bản Xã hội, 2004.
  • Trần Thị Băng Thanh (chủ biên), Văn học thế kỷ XV-XVII. Nhà xuất bản Khoa học trái đất, 2004.

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Chép theo Văn học thế kỷ XV-XVII (tr. 230). Có sách ghi không rõ năm sinh, năm mất.
  2. ^ Sách Đỉnh Khiết Đại Việt lịch triều đăng khoa lục (do Quốc sử quán triều Lê khắc in) cho thấy sau khoản thời gian đỗ đạt, Vũ Mộng Nguyên đổi họ tên là Nguyễn Mộng Tuân. Nhưng theo Lê Quý Đôn trong Toàn Việt thi lục and nhiều nhà nghiên cứu và điều tra hiện giờ, thì Vũ Mộng Nguyên and Nguyễn Mộng Tuân là hai người trọn vẹn khác biệt (thông báo lấy trong sách Đại cương lịch sử dân tộc văn hóa truyền thống nước ta [Tập I, tr. 297. Nhà xuất bản Giáo dục, 2005] do GS. Nguyễn Khắc Thuần biên soạn). Đọc thêm trang: Nguyễn Mộng Tuân.
  3. ^ Theo Lịch triều hiến chương loại chí, mục “Nhân vật chí”, tr. 369.
  4. ^ Lược theo GS. Nguyễn Huệ Chi, Từ điển văn học, tr. 2028.
  5. ^ Bến Bô Cô ở xã Hiếu Cổ, đối lập với TP Tỉnh Ninh Bình. Tháng Chạp năm Mậu Tý (1408), Giản Định Đế phái Đặng Tất đem quân từ Nghệ An đến Bô Cô, rồi lấy cọc gỗ đóng ở phí a trên sông để chống ngăn quân Minh. Quân Minh do tướng Mộc Thạnh đứng đầu bị quân Đặng Tất vượt mặt ở đây. Trong trận này, về phía kẻ thù, Thượng thư bộ Binh Lưu Tuấn and Đô Ty Lã (hay Lữ) Nghị đều bị quân Việt chém chết. Riêng Mộc Thạnh chạy thoát về thành Cổ Lộng ở Ý Yên, nay thuộc Tỉnh Nam Định (theo Văn học thế kỷ XV-XVII, tr. 232).
  6. ^ Trùng Hưng là niên hiệu khác của Trần Nhân Tông, nêu ra sau cuộc kháng chiến chống quân Nguyên Mông thành công.
  7. ^ Trận Xích Bích là một cuộc chiến to cuối thời Đông Hán có nổi biệt đưa ra quyết định đến cục diện chia ba thời Tam Quốc. Trận chiến giới thiệu vào ngày đông năm Kiến An thứ 13 (tức năm 208) giữa liên quân Tôn Quyền-Lưu Bị với quân đội lấy danh nghĩa triều đình của Tào Tháo. Sau trận này, đội phi thuyền của Tào Tháo bị quân kẻ thù đốt cháy tan tành. Vị trí đặt đúng mực của trận Xích Bích cho đến bây giờ vẫn là điều gây tranh cãi xung đột. Đa phần những học giả nhận định rằng địa điểm xẩy ra nằm ở vị trí nơi nào đó trên sông Dương Tử (tức Trường Giang), giữa Tây Nam Vũ Hán thời buổi này and Đông Bắc Ba Khâu (nay là TP Nhạc Dương).
  8. ^ Tây Hán là một triều đại khá thịnh trị ở Trung Hoa (xem trang: Nhà Hán). Câu này còn có ý nói, tuy thắng trận ở Bô Cô, nhưng nhà Hậu Trần đã không còn vận an khang.

Kết nối ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

Bài Viết: Vũ Mộng Nguyên là gì? Chi tiết về Vũ Mộng Nguyên mới nhất 2022

Nguồn: blogsongkhoe365.vn

Xem:  Top 4 quán lẩu sứa ngon nhất tại Đà Nẵng mới 2022

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.